Wie plaats in regeerakkoord wil, mailt nu
Wie z’n belangen indient als politieke partijen onderhandelen over een regeerakkoord, komt te laat. Nu moet je toeslaan, zeggen Anne Mulder en Roderik Potjer. Gepubliceerd in de Volkskrant, 27 maart 2006.
Na de Tweede-Kamerverkiezingen gaan mogelijke toekomstige regeringspartijen om de tafel zitten om een regering te vormen. Een door de koningin benoemde formateur begeleidt dit proces. Terwijl de partijen onderhandelen aan het Binnenhof, stromen stapels voorstellen van alle mogelijke organisaties, bedrijven en instellingen bij de informateur en onderhandelaars binnen. Al deze clubs hopen dat hun voorstellen en plannen een plek krijgen in het nieuwe regeerakkoord. Maar ze zijn te laat. Om ideeën in het regeerakkoord 2007-2011 te krijgen is het nu tijd om actie te ondernemen.
Het eerste wat een formateur doet bij de formatiebesprekingen is het naast elkaar leggen van de verkiezingsprogramma’s van de onderhandelende partijen. In de regel komt 80% van de verkiezingsprogramma’s van de onderhandelende partijen overeen. Deze voorstellen kunnen dus direct in het regeerakkoord. Over de laatste 20% vinden de daadwerkelijke onderhandelingen plaats. Om zeker te zijn dat uw ideeën worden gepromoveerd tot beleidsvoornemens, is het dus van belang dat ze worden opgenomen in de verkiezingsprogramma’s. En daarom is het zaak uw ideeën neer te leggen bij mensen die invloed hebben op deze programma’s. En dat moment is nu aangebroken. Bijna alle politieke partijen hebben inmiddels een commissie die het verkiezingsprogramma voor de Tweede Kamerverkiezingen van 2007 moet schrijven ingesteld. Maar hoe zorgt u er nou voor dat ze uw idee meenemen?
Om te beginnen besef: het schrijven van verkiezingsprogramma’s is geprofessionaliseerd. De jaren ’70 waarin VVD-aanvoerder Wiegel en zijn toenmalige rechterhand Van Aartsen een weekje logeerden op de boerderij om onder het genot van een goed glas wijn het VVD-programma te schrijven, is definitief voorbij. Partijen benoemen verkiezingsprogrammacommissies die een uitgebreid verkiezingsprogramma schrijven. De tijd dat partijen konden volstaan met een verkiezingsprogramma van één A4tje, zoals na de Tweede Wereldoorlog, is niet meer. Steeds nemen partijen zich weer voor een dun verkiezingsprogramma te schrijven. Maar de praktijk leert dat dat nooit lukt. Dat is wèl goed nieuws voor bedrijven en organisaties die op zoek zijn naar een plek in de programma’s.
Wie verkiezingsprogramma’s wil beïnvloeden moet op de hoogte zijn van nieuwste visies van de partijen, om vervolgens zijn lobbyboodschap daar bij te laten aansluiten. Maatwerk dus. Op de boekenplak van de succesvolle lobbyist moeten daarom zeker staan het boekje van Wouter Bos ”Dit land kan zoveel beter”, het recente Liberaal Manifest van de VVD en het rapport ”Vrijheid eerlijk delen” van Groen Links.
Ook is het verstandig in beeld te brengen welke thema’s politieke partijen belangrijk vinden. Uw licht op steken bij het ministerie van Financiën, is een do. Daar zijn nu al ambtenaren bezig in allerlei gremia zoals de CEC (Centraal Economische Commissie) en de Studiegroep Begrotingsruimte, vast te stellen hoeveel financiële ruimte er is. En later bij de kabinetsformatie rekenen dezelfde ambtenaren uw voorstellen weer door. Bij Financiën weten ze: De financiële paragraaf van het regeerakkoord wordt berekend als het ongewogen gemiddelde van de financiële voorstellen van de deelnemende coalitiepartijen.
Verder is het zaak te weten wie de voorzitter en leden van de programmacommissies zijn. Weet wat hun achtergrond is en welke ideeën ze hebben. En spreek ze op de juiste toon aan.
Eenmaal de pen gepakt om de verkiezingsprogrammacommissie een brief te schrijven? Houdt de boodschap dan kort. Zeg in maximaal één A4 wat het probleem is en hoe u dit probleem concreet wilt oplossen. Niet langer dan één A4 want anders komt uw brief niet verder dan het bureau van de commissiesecretaris. Die fungeert als sluis naar de rest van de commissie en wil zijn collega’s, vaak drukbezette mensen, niet overladen met papier. Neem in uw A4 wel pakkende ideeën en aansprekende voorbeelden op die aansluiten bij de belevingswereld van gewone mensen. Alle politieke partijen zijn namelijk bezig de kloof burger-politiek te dichten.
En maak haast want de eerste concept-programma’s zijn al voor de zomer gereed.
In andere jaren was u, als u alle voorgaande tips had opgevolgd, al een eind op streek. Echter, de directe partijdemocratie heeft haar intrede gedaan. Bij de VVD en de PvdA worden de politieke aanvoerders niet meer gekozen door partijbaronnen en partijtijgers maar direct door de leden. En deze direct gekozen lijstrekkers zullen met hun mandaat ongetwijfeld hun stempel willen drukken op het verkiezingsprogramma. Een goede relatie met de politieke leiders is daarmee meer dan vroeger een must.
En: wordt lid van een politieke partij! Steeds meer politieke partijen hanteren het beginsel one-man-one-vote. U kunt als lid dus direct meestemmen over het verkiezingsprogramma van uw partij. Wetende dat slechts 2% van de mensen lid is van een politieke partij en slechts een fractie daarvan komt opdagen bij de ledenvergadering, is uw invloed meer dan evenredig groot. Heeft u ideeën op het gebied van economie, sociale zekerheid of het lokale bestuur dan heeft u een streepje voor, want gelet op de achtergronden van de al benoemde leden van de verschillende commissies, zijn dit de thema’s die veel aandacht zullen krijgen in de verkiezingsprogramma’s.
Anne Mulder en Roderik Potjer zijn werkzaam bij het bureau voor communicatiemanagement en public affairs Pauw Sanders Zeilstra Van Spaendonk in Den Haag.
|